W pierwszy weekend września Lądek-Zdrój ponownie stał się górską stolicą Polski. Festiwal Górski im. Andrzeja Zawady to jedno z największych i najważniejszych wydarzeń tego typu w Europie, zarazem jeden z najważniejszych festiwali organizowanych w Lądku-Zdroju. Organizatorzy Festiwalu przyzwyczaili już widzów do dużej intensywności wydarzenia – w kilkunastu miejscach w tym samym czasie odbywały się rozmaite punkty programu. Łącznie było ich kilkaset.
Festiwal Górski im. Andrzeja Zawady wyrósł z organizowanego w Lądku-Zdroju Przeglądu Filmów Górskich. Dziś jest najstarszym i największym wydarzeniem Ludzi Gór w Polsce oraz jednym z największych festiwali górskich na świecie. Przez ponad trzy dekady Lądek-Zdrój odwiedzały najważniejsze postacie światowego alpinizmu, himalaizmu, wspinaczki, sportów outdoorowych, podróży i kultury górskiej. W programie 31. Festiwalu Górskiego znalazły się spotkania, premiery filmowe, projekcje konkursowe, debaty, warsztaty, wycieczki, wydarzenia rowerowe i biegowe, zajęcia wspinaczkowe, wydarzenia dla dzieci, koncerty i dziesiątki aktywności przygotowanych przez partnerów i wystawców.
Legendy i ludzie, którzy przesuwają granice
Do Lądka-Zdroju przyjeżdżają zarówno ci, którzy zapisali już najważniejsze rozdziały historii światowego alpinizmu i himalaizmu, jak i przedstawiciele nowego pokolenia sportowców, przesuwających granice tego, co możliwe.
Wśród bohaterów tegorocznej edycji znalazł się Krzysztof Wielicki – legenda polskiego i światowego himalaizmu, piąty człowiek w historii, który zdobył wszystkie czternaście ośmiotysięczników. W 2026 roku mija dokładnie 30 lat od ukończenia przez niego Korony Himalajów i Karakorum. To właśnie 1 września 1996 roku Wielicki stanął na swoim czternastym ośmiotysięczniku. Jubileusz ten stał się okazją nie tylko do przypomnienia jego największych wypraw, ale również do rozmowy o tym, jak przez trzy dekady zmieniły się góry, himalaizm i sam człowiek, który osiągnął jeden z najważniejszych celów w historii polskiej eksploracji gór najwyższych.
Do Lądka-Zdroju po raz kolejny przyjechała również Martyna Wojciechowska, która świętowała z nami kolejny ważny jubileusz. Dwadzieścia lat temu, w 2006 roku, zdobyła Mount Everest jako trzecia i wówczas najmłodsza Polka. Podczas Festiwalu wraz z zaproszonymi gośćmi wróci do wydarzeń sprzed dwóch dekad i opowie o tym, co wydarzyło się później – w górach i poza nimi.
Jedną z największych gwiazd sportowej części Festiwalu była Aleksandra Mirosław – mistrzyni olimpijska z Paryża, rekordzistka świata i jedna z najbardziej rozpoznawalnych postaci współczesnej wspinaczki sportowej.
Był z nami także Bartek Ziemski, jeden z najwybitniejszych przedstawicieli młodego pokolenia polskiego himalaizmu i skialpinizmu. W maju 2026 r. dokonał historycznego wyczynu, jako pierwszy człowiek zjeżdżając z Lhotse na nartach bez ich zdejmowania.
W gronie gości znaleźli się również m.in. Adam Bielecki, John Porter, Ines Papert, Dierdre Wolownick-Honnold, Nima Sherpa, Maja Włoszczowska, Liv Sansoz, Justyna Kowalczyk-Tekieli, Monika Witkowska, Zuza Witych, Marek Arcimowicz oraz wielu kolejnych przedstawicieli świata alpinizmu, himalaizmu, wspinaczki, sportu, podróży, filmu, fotografii i literatury.
Góry na wielkim ekranie
Film pozostaje jednym z fundamentów wydarzenia. To właśnie od Przeglądu Filmów Górskich rozpoczęła się ponad trzy dekady temu historia dzisiejszego Festiwalu. Festiwal Filmów Górskich to dziś spotkanie twórców z całego świata i publiczności poszukującej historii o eksploracji, sporcie, naturze, ryzyku, relacjach między ludźmi i przekraczaniu granic.
W tegorocznych pokazach znalazły się produkcje reprezentujące różne oblicza współczesnego kina outdoorowego, m.in. „Excalibur, a Pursuit In Process”, „A Home For Free Spirits”, „Kronoshock”, „K2: Chasing Shadows”, „Just Climber”, „Better Up There”, „Fifty-Fifty”, „Immersion. Nothing To Hide”, „Dissidence. Two Shadows On The Wall”, „The Bride Of Mont Blanc”, „Into Altai” oraz „Ice”.
Projekcjom filmowym towarzyszyły spotkania z twórcami i bohaterami.
Literatura i spotkania z książką górską
Integralną częścią wydarzenia pozostaje od lat Festiwal Literatury Górskiej. Spotkania autorskie, rozmowy, premiery, czytanie i dyskusje tworzą przestrzeń dla tych, którzy góry przeżywają również poprzez słowo. Jednym z najważniejszych wydarzeń tej części programu jest konkurs na Książkę Górską Roku im. Wawrzyńca Żuławskiego.
The Rocks and Roll Festival – Paktofonika Orkiestra, KSU, Łąki Łan i inni na Dolnośląskiej Scenie
Po całym dniu spotkań, filmów i aktywności Festiwal zmieniał rytm. Muzyka od lat jest ważną częścią lądeckiego wydarzenia, a hasło „The Rocks and Roll Festival” w 2026 r. było szczególnie dobrze słyszalne.
W piątek, 4 września, na scenie pojawili się: Paktofonika Orkiestra, Dr Misio i Leniwiec. W sobotę, 5 września, zagrali natomiast: KSU, Łąki Łan i Furkot. Koncerty odbyły się na terenie przy wyciągu narciarskim w Lądku-Zdroju przy Alei Marzeń. Muzyczny program objął jednak znacznie więcej niż tylko dwa wieczory głównych koncertów. W czwartek w Strefie Radia 357 wystąpił Szymon Jachimek, a w Wielkim Namiocie Artur Andrus. Przez kolejne dni działały również mniejsze festiwalowe sceny.
#IdziemyDlaLądka – 96 godzin na żywo dla miasta
Tegoroczna edycja była wyjątkowa również z powodu tego, co wydarzyło się w Lądku-Zdroju dwa lata wcześniej. We wrześniu 2024 r. katastrofalna powódź zniszczyła znaczną część miasta i dramatycznie wpłynęła na życie mieszkańców. Lądek-Zdrój krok po kroku się odbudowuje, ale część potrzeb pozostaje aktualna. Dlatego Festiwal przygotował akcję #IdziemyDlaLądka.
Od środy 2 września, przez pełne 96 godzin, z Lądka-Zdroju prowadzona była nieprzerwana transmisja na żywo. Studio festiwalowe było miejscem rozmów z Ludźmi Gór, mieszkańcami, artystami, sportowcami, przedstawicielami lokalnych organizacji i osobami łączącymi się z Lądkiem-Zdrojem z różnych części świata. Transmisję będzie można było śledzić w mediach społecznościowych Festiwalu.
Razem w góry
Festiwal Górski od lat opiera się na prostej zasadzie: o górach najlepiej nie tylko rozmawiać. Dlatego część programu przenosi się poza sale i namioty – na szlaki, skały i na trasy rowerowe regionu. W programie 31. FG znalazły się wycieczki górskie, warsztaty wspinaczkowe, aktywności sportowe i zawody biegowe.
Jedną z propozycji była sobotnia wycieczka na Czernicę z Krzysztofem Wielickim i Alpenverein Austria.
Tegoroczny program rozszerzył się także o Bike Festiwal Glacensis – propozycję dla miłośników dwóch kółek i różnych odmian kolarstwa, od gravela przez enduro po dirt.
Outdoorowe EXPO – sprzęt, premiery i festiwalowe okazje
Przez wszystkie cztery dni działało EXPO Festiwalu Górskiego – największe outdoorowe targi tego typu w Polsce. Stoiska rozlokowane były w kilku częściach festiwalowego miasteczka: w Parku 1000-lecia, Parku Jana Pawła II, przy ulicach Cienistej, Zamkowej i Orlej oraz na Placu Mariańskim.
4 dni na najwyższym poziomie
Festiwal Górski to wydarzenie, podczas którego można było rano wyruszyć na szlak z legendą himalaizmu, kilka godzin później spotkać mistrzynię olimpijską, obejrzeć premierę filmu z drugiego końca świata, posłuchać rozmowy o wyprawie na ośmiotysięcznik, przetestować sprzęt outdoorowy, zajrzeć na spotkanie autorskie, a wieczorem znaleźć się pod sceną na koncercie KSU czy Paktofoniki Orkiestry.
Na podstawie informacji prasowej Festiwalu Górskiego.
