Pieczara Zbójników

Wycieczka do Pieczary Zbójników i Jaskini Wapiennej

 

Miejsce wyjścia: Lądek- Zdrój, ul. dr A. Ostrowicza

Trasa wycieczki: ul. dr A Ostrowicza, ul. Cienista, ul.Przechodnia,pl.MariiSkłodowskiej-Curie,ul. Nadbrzeżna, ul. Klonowa,pl.Staromłyński,ul. Zdrojowa, Rynek, ul. Widok, ul.Wiosenna, ścieżka polna

Długość trasy: 2,6 km

Czas przejścia w jedną stronę: ok. 1 godz.

Najwyższy punkt na trasie (docelowy): Pieczara Zbójników, Jaskinia Wapienna 485 m n.p.m.

Oznakowanie trasy w terenie: trasa spacerowa żółta nr 3, z Rynku trasa wędrówkowa czerwona nr 1


OPIS TRASY

Idziemy za znakami trasy spacerowej żółtej nr 3 ul. dr A. Ostrowicza w dół i zaraz w prawo ul. Cienistą do końca i w lewo w dół ul. Zamkową do pl. M. Skłodowskiej-Curie. Przez plac w prawo  w kierunku zachodnim, po prawej dominująca nad nim skarpa to ciekawa odkrywka skał – gnejsów gierałtowskich, budujących podłoże części zdrojowej Lądka. Alejką wchodzimy w ul. Nadbrzeżną. Po lewej przełom Białej Lądeckiej. Dalej, po lewej przy ul. Nadbrzeżnej 4 kamienica z przełomu XIX i XX w. Z dużym zabytkowym malowidłem (freskiem) na ścianie widocznym od strony rzeki od ul. Kościuszki „Św. Łukasz malujący Matkę Boską z Dzieciątkiem”. W latach 20-tych XX w. ta kamienica należała do lądeckiego malarza Wilhelma Fellmanna, był to jego dom mieszkalny a zarazem pracownia artystyczna, dlatego na elewacji namalował patrona malarzy Św. Łukasza  . Pod mostowiaduktem dochodzimy do ul. Klonowej. Po lewej na rzece jazz stały (zwany potocznie wodospadem). W miejscu drewnianego jazzu, współczesna betonowa konstrukcja powstała w 1963 r. Znajduje się ona w miejscu, gdzie dawniej spiętrzano wodę kierując ją korytem tzw. Młynówką do młyna miejskiego, który stał na widocznej naprzeciw wyspie zwanej „Młyńską”. Z prawej strony ulicy, poniżej wodospadu okazała willa przy ul. Klonowej 17, na jej froncie wyobrażenie palety malarskiej z pędzlami i płaskorzeźbą Matki Boskiej autorstwa F.W. Wagnera. Jest to dom z lat 1925-26 lądeckiego artysty malarza i konserwatora zabytków Leo Richtera, obok (ul. Klonowa 17a) jego dawna pracownia . W lewo przechodzimy mostkami przez wyspę Młyńską na pl. Staromłyński. Na przeciwko  okazały budynek przy pl. Staromłyńskim 5 oddany do użytku 29.09.1886 r. na potrzeby Królewskiej Promenady Nauczycielskiej, po 1945 r. w obiekcie początkowo szwalnia (szyto mundury dla wojska) później różnorodna działalność kulturalna i oświatowa, od roku 1992 Centrum Kultury i Rekreacji z biblioteką i Informacją Turystyczną **. Naprzeciw budynek z dachem dwuspadowym dawnej słodowni i browaru z 1567 r. Wchodzimy w ul. Zdrojową, po prawej ruiny zboru ewangelickiego wzniesionego w 1929 r. Od strony wieży kościelnej stoi marmurowy pomnik (obelisk) ku czci księżnej Marianny Orańskiej (Niderlandzkiej) z 1866 r. upamiętniający jej zasługi w rozwoju tych terenów . Po lewej stronie ulicy Zdrojowej budynek nr 34 z dużą bramą wjazdową dawnej poczty konnej. Dochodzimy do Rynku z ratuszem i monumentalnym pomnikiem Św. Trójcy wykonanym w latach 1739-41 przez Michała Klahra Starszego. Z Rynku w kierunku płn. -zach. już za znakami czerwonymi trasy wędrówkowej nr 1 i czerwonego pieszego szlaku górskiego. Z naroża przechodzimy w prawo przez betonowy most „złotostocki” z 1928 r. na rzece Białej Lądeckiej i dalej w lewo ul. Widok (droga wojewódzka nr 390 do Złotego Stoku). Po lewej stronie drogi (tuż za domem ul. Widok 3) na rzeką niewielki murowany budynek z początku lat 20-tych XX w., po 1945 r. Hydrologiczny Posterunek Pomiarowy stanu wód w Białej Lądeckiej należący do Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej. W czasie lipcowej powodzi roku 1997 poziom wody przekroczył o 40 cm widoczną tu skałę, dnia 7.07.1997 r. stan wody był najwyższy i wynosił 400 cm. Dalej, po prawej stronie przy ul. Widok 16 -duży budynek, był siedzibą dawnego lądeckiego Bractwa Strzeleckiego powołanego w 1618 r. W nim była restauracja, motel, stacja benzynowa, z tyłu strzelnica zakończona bunkrem pod lasem w zboczu wzniesienia. Do 1947 r. pod zboczem odbywały się ćwiczenia Bractwa Strzeleckiego. Przy ul. Widok 22 kończy się chodnik, więc rozważnie przechodzimy dalej poboczem do ul. Wiosennej, po lewej pomiędzy szosą rzeką części zabudowań dawnej garbarni skór z 1915 r. (ul. Widok 13) wzniesionej przez mistrzów garbarstwa Franza i Bernharda von Pompe. Przy wlocie na ul. Wiosenną, po lewej okazała pobielona późnobarokowa kapliczka domkowa murowana z barokowym szczytem z przełomu XVIII i XIX w. przebudowana w 1834 r. Nieco pod górkę Wiosenną Doliną pomiędzy Modzelem (694 m n.p.m.) i Szarym Kamieniem (495 m n.p.m.) – ul. Wiosenną dochodzimy do rozwidlenia tras turystycznych, po lewej wystające skały gnejsowe z wschodniego zbocza Szarego Kamienia. Na rozwidleniu w prawo za znakami trasy wędrówkowej czerwonej nr 1 częścią drogi, która wiodła do kamieniołomu, dalej ścieżką w górę pomiędzy dawnymi wyrobiskami dochodzimy do Pieczary Zbójników i Jaskini Wapiennej.

 

INTERESUJĄCE MIEJSCA NA TRASIE

Jaskinia Wapienna – tzw. jaskinia, niewielka znajduje się na wysokości ok. 485 m n.p.m. na płn. – zach. od miejskiej części Lądka Zdroju. Po lewej stronie wlotu do dość obszernej niszy pozostałej po starym podziemnym wyrobisku, w którym wydobywano wapień krystaliczny, jest widoczny w spągu mały otwór. Prowadzi on do wąskiego korytarzyka, który w lewo w dół po kilku metrach wyklinowuje się w kierunku Wiosennika. Otwór z korytarzykiem, który trudno obecnie nazwać jaskinią, odsłonięto podczas prac związanych z wydobyciem marmurów.

Pieczara Zbójników – duża nisza przypominająca „pieczarę” powstała na skutek selektywnego wydobycia marmura . Wydobycie rozpoczęto już w średniowieczu, wypalając tzw. kamień wapienny w specjalnym piecu zwanym wapiennikiem w celu uzyskania wapna palonego do budownictwa. Z powodu niskiej  jakości surowca, wydobycie zaprzestano w 2- poł. XVIII w. Nisza „Pieczarą” zwana została przez lądeckich kuracjuszy, przyprowadzanych tutaj przez przewodników sudeckich, jednak utrwaliła się w związku wykonywanymi tutaj w końcu lat 70-tych XX w. przez miejscowych harcerzy inscenizacjami teatralno-plenerowymi nawiązującymi głównie do tematyki rycersko-zbójnickiej opartej o lokalne podania i legendy. W latach 90-tych XX w. lądecka drużyna ZHP „Manta” w naturalnej scenerii wystawiła jasełka.

Wiosenna Dolina – tworzy ją potok Wiosennik. Tu najwcześniej w okolicy pojawiała się wiosna, stąd nazwa. Dlatego liczne w dolinie były pasieki. Na lewym zboczu w wyniku eksploatacji niewielkiego złoża marmuru odsłonięto wlot do Jaskini Wapiennej. Wyżej, w Wiosennej Dolinie w okresie międzywojennym wybudowano niewielką skocznię narciarską używaną jeszcze w latach pięćdziesiątych XX w. Dolnym fragmentem doliny podchodzi czerwony pieszy górski szlak (GSS) z Lądka Zdroju przez Wójtówkę, Orłowiec i Jawornik Wielki do Złotego Stoku oraz okólna trasa wędrówkowa czerwona nr 1 z Lądka Zdroju na Borówkową.

Wiosennik – potok tworzy Wiosenną Dolinę, prawy dopływ rzeki Białej Lądeckiej. Swoje źródła ma na południowym zboczu Modzela, na wysokości ok. 520 m n.p.m. uchodzi poniżej Szarego Kamienia w płn. – zach. części miasta przy ul Widok na wys. ok. 420 m n.p.m. Długość potoku ok. 1,9 km. W górnej części Wiosenna Dolina jest zalesiona, niżej teren zajmują zarastające łąki, dawniej w większości pola uprawne oraz zabudowania, od góry (ul. Wiosennej) gospodarstwa rolnego, niżej dwie wille zbudowane dla pracowników zarządu „garbarni”, przy ujściu część zabudowania dużej garbarni wzniesionej przez mistrza garbarskiego Pompe.

 

POWRÓT

– trasą podejścia, z Pieczary Zbójników przez Rynek do Zdroju ok. 50 min

– przez Czarne Urwisko (624 m n.p.m.), idziemy z Pieczary Zbójników dalej trasą wędrówkową czerwoną nr 1 do trasy spacerowej żółtej nr 4 pod Strzybnikiem i nią (w prawo) przez Czarne Urwisko do Lądka Zdroju 1,50 godz. – 6,2 km.

 

MOŻLIWOŚĆ KONTYNUACJI WYCIECZKI

– na górę Borówkową (899,6 m n.p.m.), idziemy dalej z Pieczary Zbójników trasą wędrówkową czerwoną nr 1, mijamy węzeł tras (w prawo odchodzi trasa spacerowa żółta nr 4 do Lądka Zdroju) i obok skały Jasny Próg (670 m n.p.m.), częściowo Drogą Św. Andrzeja obok Białej Studni (871,2 m n.p.m.) i Źródełka Nadleśniczego (895 m n.p.m.) dochodzimy na szczyt Borówkowej (wieża widokowa wys. 25,5 m) –  1,50 godz. – 4,5 km.

 

Tekst: Lechosław Siarkiewicz – przewodnik sudecki, opracowanie Gracjana Pazdyk – informacja turystyczna